Gülüş tasarımı, sizin birtakım kişisel istekleriniz ile sağlık , doğallık ve fonksiyonu birleştirerek size özel ideal gülümsemeyi planlamak ve yaratmaktır.
Burada önemli olan ilk bakışta yeni yapıldığı anlaşılan çok büyük, çok beyaz, fırlak vs. dişler değil tam tersine yapıldığı diğer insanlar tarafından hemen fark edilemeyen kişinin yüzüyle bütünleşmiş dişlerdir. Başarısız bir vaka hemen anlaşılır, görenin ilk dikkatini çeken bölge dişler olur.
Gülümsemeniz hakkınızda çok şey söyler. Araştırmalara göre genellikle insanların tanışınca ilk baktıkları yer gülümsemenizdir.
Ahenksiz bir gülümsemede gözleriniz hemen kişinin dişlerine odaklanır, bilinç altında o kişinin gülümsemesindeki uygunsuzluğun sebebini bulmaya çalışırsınız. Bunu hepimiz yaparız sosyal doğamızın bir parçasıdır. Ahenkli bir gülümsemede ise beyniniz o kişinin hoş bir gülümsemesi olduğunu kaydeder ve dikkati gözlerine yönlendiririz. Hiç bir şey sağlıklı ve ışık saçan bir gülümseme kadar, kişiliği, enerjiyi ve güveni ifade edemez.
Kısacası gülümsemeniz özgüveninizdir.
Aşağıdaki soruların bir veya birkaçına evet diyorsanız sizin de bir estetik dişhekimliği uygulamasına ihtiyacınız var demektir.
• Başka birinin gülümsemesine sahip olmak istediniz mi?
• Gülerken dişlerinizi göstermemeye çalıştığınız veya elinizle ağzınızı kapadığınız oluyor mu?
• Resim çektirirken gülümsemekten kaçınıyor musunuz?
• Gülümsemenizde sizi rahatsız eden herhangi bir şey var mı?
• Ağzınız iyice açık olarak güldüğünüzde üst dudağınız diş etlerinizi fazlaca gösterecek şekilde yukarı çıkıyor mu?
• Dişlerinizde yapılan tedavilerin (dolgu,kuron vb) doğal dişlerinizden farklı( renk,form vb) olduğunu düşünüyor musunuz?
• Dişlerinizin daha beyaz olmasını ister miydiniz?
• Dişlerinizde çapraşıklıklar ve /veya düzensizlikler var mı?
• Dişlerinizin arasında boşluklar var mı?
• Ön dişlerinizde çok sayıda dolgu veya kırık var mı?
• Ön dişleriniz arasında rahatsız edici seviye ve büyüklük farklılıkları var mı?
Gülüş dizaynı nasıl yapılır?
Estetik diş hekimliği ile yoğunlaşmış bir hekim öncelikle hastasına uygulama yapmadan önce şu değerlendirmeleri yapmalıdır;
Gülümsemenizi Etkileyen Faktörler
-
Yüz Analizi
-
Yüz Oranları
Kişinin yüzünden geçtiği hayal edilen dikey ve yatay çizgiler hem simetri hem de boyut hesaplamalarında kullanılan matematiksel değerler verir. Bu değerlere her zaman tam olarak uymak mümkün olmasa da başlangıç aşamasında kullanılan referanslardan bir tanesi budur.
Yaş
Günümüzde pek çok ürün ve uygulama daha genç görünmemizi sağlıyor. (Kırışık önleyici kremler kozmetik malzemeler, cilt gerdirme operasyonları vb.) Gülüşü gençleştirmek bu uygulamalar içinde en etkili olanlarındandır.
Gülüşümüze dikkatle bakarsak dişlerimizin gençliğinizden daha koyu renkte olduğunu ve ışıltısını kaybettiğini göreceksiniz. Uzun yıllar kullandığınız sigara, çay, kahve, kırmızı şarap ve kimi zamanda dişin mine tabakasının aşınması yıllar ile beraber gülümsemenizin renksizleşmesine, silikleşmesine sebep olur. Problem sadece buysa basit bir beyazlatma işlemi ile etkileyici değişiklikler yaratabilirsiniz. Fakat çoğu zaman sadece dişlerinizi beyazlatmak yeterli olmaz. Kompozit bondingleme, porselen veneer ve kuronlar ile gülüşünüz tamamen ideal hale getirilebilir. Bu değişiklik etrafınızdaki insanların sizde sadece olumlu yönde bir değişiklik olduğunu fark edebileceği kadardır. Saçlarınızı değiştirdiğinizi, kilo verdiğinizi düşünürler ama dişlerdeki büyük değişikliği fark edemezler. Çünkü yapılan tedaviler sadece güzel değil aynı zaman da yüzünüzle tamamen uyumlu olmalıdır.
Biz yaşlandıkça gülümsememizde küçülür. Üst dudağımız yer çekimi etkisi ile çöker, vermillion border (dudağın içi) incelir. Yıllar içinde dişlerimiz aşınır. Burun ucu çene ucu mesafesi birbirine yaklaşır. Yani yüzün alt 1/3 ‘ü kısalır. Yüzün alt 1/3’ündeki yumuşak dokular, çene kemikleri ve dişler tarafından desteklenir. Dişlerimizi kapattığımızda (özellikle arka dişler) meydana gelen yükseklik bu destek için çok önemlidir. Yıllarla birlikte çene kemiklerimiz incelir, dişlerimiz aşınır ve bu mesafe kısalır. Bu hem artık yeterince iyi çiğneyememenize hem de gülümsemenizi belirleyen yumuşak dokuların sarkmasına, yeterince desteklenememesine sebep olur. Dişlerdeki aşınma 40 yaş üstünde iyice belirginleşir ve çok yaygındır. Bir de diş sıkma ve gıcırdatma problemi varsa dişler hızla kısalır ve çoğu zamanda kırılır. Dişler kötü gözükmeye , fonksiyonlarını yerine getirememeye ve bunlara ilave olarak çene ekleminde problemler oluşmaya başlar ve tüm bunlar kişiyi daha yaşlı gösterir.
Dişler yaklaşık olarak her 8-10 yılda 1 mm daha az görünür ve böylece 70 yaşına gelince hareketsizken hemen hemen görünen hiç dişi olmaz . Her 10 yılda bir kişinin gülümsemesinde %15-20 bir görüntü kaybı olur.
Böyle bir problem oluştuysa çözüm çiğneyici yüzeyleri içine alan poselen onleyler ve ön bölgede porselen laminate veneer’lerdir. Bunlarla hem estetik sağlanır hem de dişlerin kısalması sonucu oluşan mesafe kaybı düzeltilerek yüzün alt 1/3 ü olması gereken boyuta getirilir. Böylece dudakların toparlanması, dudak çevresindeki çizgilerin azalması, hemde dişlerin daha çok gözükmesi sağlanarak smile lift gerçekleştirilir.Bu işleme dental antiaging diyenler de vardır. Bu işlem gülümsemeyi genişletir ve daha genç görünmeyi sağlar.
Cinsiyet
Kadın ve erkek gülüşleri arasında önemli farklılıklar vardır. Bunlardan bazıları şunlardır
Yüz şekli
Doğal dişlerde yüz şekliyle dişlerin şekli arasında bir benzerlik bulunur. Yani oval bir yüze sahipseniz dişlerinizin formu oval ya da ovale çok yakındır. Bu uyumu yaptığımız estetik uygulamalarda da kullanarak doğal gülüşleri yakalayabiliriz.
Kimi zaman da bu uyumu bozarak kozmetik illüzyonları kullanırız. Kişinin yüzü onu rahatsız edecek kadar kare, yuvarlak ya da uzun olabilir. Böyle kişilerde gülüş dizayn edilirken bu rahatsızlığı göz önünde bulundurularak, dişlerin şeklini değiştirmek suretiyle yeni gülüşle birlikte yüz şeklindeki rahatsızlık da azaltılabilir.
Mesela uzun bir yüz şekline sahip kişiye yine ince uzun dişler yapılırsa yüzü olduğundan da uzun gözükecektir. Bu durumda daha geniş karemsi dişler kullanarak yüzün uzunluğu gizlenebilir, ya da çok yuvarlak, şişman yüzlü bir hastaya uygulanan ince uzun dişler yüzünün genel görüntüsünde olumlu bir fark yaratacaktır.
Ten rengi
Estetik diş hekimliği uygulamalarında, dizayn edilen gülüşün kişiyle tam olarak uyuşması çok önemlidir. Zira çok güzel hazırlanmış dişler bile bazen yüze bir şey katamaz tam tersi gözü rahatsız eder .Ten rengi de yapılacak uygulamanın renginin belirlenmesinde en önemli faktörlerden biridir. Koyu bir ten rengine sahip kişilerde çok açık renkli, parlak ,dikkat çekici dişler uyumlu ve güzel bir gülüşü sağlayamazken, daha açık ten rengine sahip kişilerde bu dişler daha naturel durur ve gülüşün harmonisi sağlanır.
Diş Analizi
Diş aksaları, diş boyu, diş rengi, form, orta hat gibi dişsel durum ve problem belirlenmelidir. Referans olarak filtrum kullanıldığında vakaların %70’inde maksiller orta hattın yüz orta hattı ile çakıştığı istatiksel olarak gösterilmiştir. İnterpapiller hatta dik olduğu sürece 4 mm ye kadar orta hat kaymaları farkedilmez.
Estetik diş hekimliğindeki uygulamalar, dişlerin form ve renklerindeki problemlere göre çeşitlenir.
Dişler arasında boşluklar varsa (diastema) : Diastema 3 şekilde tedavi edilebilir;
1. Ortodontik tedavi
2. Kompozit dolgular ile tedavi
3. Laminate veneer uygulması ile tedavi.
Dişlerin rengi kötü ise: (Tetrasiklin, Florozis renklenmelerinde)
Rengin kötülüğünün seviyesine göre yapılacak işlem değişir. İlk önce denenecek olan beyazlatma olur. Eğer istenen renge ulaşılamaz ise, (bazı durumlarda dişler beyazlatıcıya iyi reaksiyon vermez ya da renk çok koyudur yeterince beyazlama elde edilemez) yapılacak tedavilerden biri porselen laminate veneerlerdir. İleri derecede tetrasiklin renkleşmesi olan vakalarda yapılacak işlem ilk önce beyazlatma daha sonra laminate veneer olabilir.Laminate veneerlerin yapışma simanlarının rengi de laminaların yansıttığı ışığı ve rengi etkiler.
Dişler çapraşık ise:
Öncelikle yapılması gereken ortodontik tedavidir. Eğer hasta ortodontik tedaviyi kesinlikle istemiyor yada çeşitli nedenlerle ortodontik tedavi hastaya uygun değil ise laminate veneer uygulaması ile bazı vakalarda çapraşıklık giderilebilir.
Ön dişlerde aşınmalar ve uçlarında kırıklar var ise:
Bunlardan kurtulmanın en estetik ve uzun vadeli çözümlerinden biri porselen laminate veneerlerdir. Hem dişleriniz dış etkenlere karşı korunmuş olur, hem de güzel bir gülüşe kavuşursunuz. Dişlerinizdeki kırıklar diş sıkma veya gıcırdatma probleminden kaynaklanıyorsa laminateler yapıldıktan sonra night guard denilen dişleri koruyucu plakların yapılması gerekmektedir.
Ön dişlerde çok sayıda renkleri kötü dolgular var ise:
Yapılabilecek en ucuz ve kolay tedavi kompozit dolguların yenilenmesidir. Fakat malzemenin yapısından kaynaklanan sınırlamalar vardır. Yani, güzel bir dolgu yapılsa da eğer çok fazla kahve, çay, sigara içiyorsanız ya da ağız hijyeniniz iyi değilse dolgular bir iki senede renkleri emecek ve kenar sızıntısı problemi ortaya çıkacaktır. Bu tip durumlarda da porselen laminalar tercih edilebilir.
Fonatik Analiz
Diş hekimi i, EM, S gibi sesler çıkarmanızı isteyerek fonatik analizinizi yapar. Bu analizde ortaya çıkabilecek problemler kimi zaman diş konumlarından kaynaklanır. Bu konumlar düzeltilerek tedavi gerçekleştirilebilir.
Dişeti Analizi
İdeal dişeti
• Açık pembe renkte sağlıklı ve elastik,
• Çok ince biyotipte olmayan,
• Gülme hattında gerektiği kadar görünen,simetrik,
• Doğru yere konumlanmış zenith noktaları olan,
• Papil kaybı olmamış veya minimum papil kaybına uğramış, dişeti idealdir.
En güzel dişler bile sağlıklı ve düzgün şekilli dişetleriyle çerçevelenmemiş ise çekici görünemezler. Dişetlerinizde yapılan tedaviler ve küçük operasyonlar ile estetik olmayan diş etleri düzeltilebilir.
Sağlıksız diş etleri: Periodontal hastalık nedeni ile diş etleri kırmızı, şiş ve parlak gözükürler. Estetik diş hekimliği işlemlerinden önce mutlaka tedavi edilmelidirler.
Dişeti çekilmesi: Dişeti çekilmesi sonucu bazı dişler çok uzun gözükebilir,kök yüzeyleri açığa çıkmıştır. Bu durumda öncelikle dişeti tedavisi yapılarak bu açıklıklar yumuşak doku greftleri ile kapatılabilir.
Düzensiz dişeti kenarları: Dişleri çerçeveleyen dişetleri bazı dişlerde çok yukarıda yada çok aşağıda olabilir (dişeti çekilmesi, sürme bozukluğu, diş kaybından doğan defektler vb) Estetik prosedürlerden önce dişeti şekilleri ideale getirilmelidir.
Dişeti pigmentasyonu: Herhangi bir yaralanma sonucu ya da doğal olarak dişetlerinde farklı renkte bölgeler olabilir. Eğer gülme hattında ise bunların da yok edilmesi estetiğe olumlu etki eder.
Dudak Analizi
Yüksek veya alçak dudak çizgileri estetik sorunlara yol açabilir. Hekim tüm dudak analizlerini tedavi öncesi yaparak gülüşü tasarlar.
Dişlerin dudağa verdiği destek ve kesici dişlerin konumu bir gülüşün yaratılmasında en çok dikkat edilmesi gereken unsurlardan biridir. Gülme pozisyonunda dudak diş ilişkisi çok önemlidir
Dudak kenarlarının aşağı veya yukarı oluşu ifadeyi tamamen değiştirebilir.
Diş etleriyle gülümseme: (Gummy Smile) nedenleri
• Aşırı hareketli dudak
• Yetersiz sürmüş dişler
• Üst çenenin normalden fazla dikey yönde gelişmesi
Gummy smile tedavisinde ilk önce neden tespit edilip tedavi ona göre planlanmalıdır.
Gülüş Tasarımında Kullanılan Teknikler:
Ortodonti: Çeşitli teknikler kullanılarak kişinin kendi dişlerinin doğru sıralama pozisyon ve kapanışa getirilme işlemidir. Günümüzde, eskiden beri kullanılan ve dişin dış yüzeyine yapıştırılan metal braketlerle birlikte porselen braketler, dil tarafından yerleştirilen braketler ve şeffaf plak uygulamaları etkin olarak kullanılmaktadır.
Porselen Laminate Veneers: Dişlerinize yapıştırılan ince poselen yapraklar ciddi değişiklikler sağlar. Estetik diş hekimliğinde en çok kullanılan tekniktir. Çünkü dişten hiç, ya da çok az madde kaldırılarak büyük değişiklikler yaratır. Işık geçirme özelliği olduğu için doğal dişten ayırmak mümkün değildir.
Beyazlatma : Dişinizin doğal renginin daha beyaz ve ışıltılı olmasını sağlar. Travma, yaşlılık ve çeşitli ilaçlarla meydana gelen renklenmeleri yok eder.
Bonding(kompozit dolgu): Boşluk doldurur, kırık onarır ve renk bozukluklarını mineye uyumlu gelişmiş materyaller ile örter. Ucuzdur uygulaması kolaydır fakat ömrü sınırlıdır.
Metal desteksiz porselen kuronlar (kaplamalar): Görünüm ve sağlığı geliştirmek amacı ile, çok hasarlı ya da daha önceden kesilmiş dişlere uygulanmaktadır.
Cosmetic Contouring: Dişlerinizin muntazam ve doğru şekilde görülebilmesi için minik aşındırmalar ve küçük kompozit ilaveleri ile şekillendirme yapılır.
